Соңғы жылдары Түркістан облысында өнеркәсіптік инфрақұрылымды жаңғырту мен халықаралық өндірістік кооперацияны дамыту бағытында ауқымды жобалар жүзеге асырылып келеді. Өңірдің көлік-логистика әлеуетін арттыру, жаңа өндіріс орындарын ашу және транзиттік мүмкіндіктерді тиімді пайдалану мемлекеттік саясаттың маңызды бағыттарының біріне айналды. Осы үдерістің нақты көріністерінің бірі – Арыс қаласында француздық Alstom компаниясының жаңа сервистік депо салу жобасы.
Теміржол саласындағы әлемдік көшбасшылардың бірі саналатын француздық Alstom компаниясы Арыс қаласында электровоздарға арналған заманауи сервистік орталықтың құрылысын жүргізуде. Жоба халықаралық стандарттарға сай техникалық қызмет көрсету жүйесін қалыптастырып қана қоймай, Қазақстанның оңтүстігіндегі теміржол инфрақұрылымының сапасын жаңа деңгейге көтеруді көздейді.
Осыған байланысты Арыс қаласында мүдделі мемлекеттік органдар, халықаралық серіктестер мен бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерінің қатысуымен арнайы таныстыру сапары ұйымдастырылды. Делегация мүшелері құрылыс алаңын аралап, нысанның техникалық ерекшеліктерімен және жүзеге асырылып жатқан жұмыстардың барысымен танысты.
Іс-шараға Түркістан облысы әкімінің орынбасары Ертай Алтаев, Франция Республикасының Қазақстандағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Сильван Гиоге, Alstom компаниясының Батыс және Орталық Азия бойынша басқарушы директоры Жером Бойе, сондай-ақ Арыс қаласының әкімі Қайсар Маңқараев, «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының өкілдері мен теміржол саласының мамандары қатысты.
Жиын барысында Түркістан облысы әкімінің орынбасары Ертай Алтаев бұл бастаманың өңір экономикасы үшін маңызы зор екенін атап өтті.
– Бұл жоба – Арыс қаласының өндірістік әлеуетін арттырып қана қоймай, өңіріміздің жаңа даму кезеңіне жол ашатын маңызды бастама. Халықаралық серіктестермен бірлескен мұндай жобалар – қала экономикасын әртараптандырудың нақты көрінісі. Ең бастысы, бұл бастама жергілікті тұрғындар үшін жаңа жұмыс орындарын ашуға мүмкіндік береді және жас мамандардың кәсіби дамуына жол ашады, – деді Ертай Кенжебекұлы.
Соңғы жылдары Түркістан облысында индустриалды-инновациялық даму қарқыны күшейіп келеді. Өңірде жаңа индустриялық аймақтар құрылып, өндірістік парктер іске қосылуда. Машина жасау, құрылыс индустриясы, агроөнеркәсіптік кешен, логистика және қайта өңдеу өнеркәсібі басым бағыттардың біріне айналған. Сарапшылардың айтуынша, халықаралық компаниялардың өңірге қызығушылық танытуы Түркістан облысының инвестициялық тартымдылығының артқанын көрсетеді.
Арыс қаласының теміржол торабы ретіндегі тарихи маңызы бұл жобаның стратегиялық салмағын одан әрі күшейтеді. Қала ұзақ жылдар бойы еліміздің оңтүстігіндегі негізгі көлік дәліздерінің бірі саналып келеді. Бүгінде Орта дәліз бағытының маңызы артқан сайын Арыстың логистикалық рөлі де күшейіп отыр. Мамандар жаңа сервистік депо болашақта халықаралық жүк тасымалы жүйесіндегі маңызды техникалық хабтардың біріне айналуы мүмкін екенін айтады.
Іс-шара барысында Франция Республикасының Қазақстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Сильван Гиоге Қазақстан мен Франция арасындағы өндірістік әріптестіктің тереңдей түскенін атап өтті.
– Қазақстан мен Франция арасындағы ынтымақтастық жыл сайын жаңа деңгейге көтеріліп келеді. Соның айқын дәлелі – Alstom компаниясының Қазақстанда жүзеге асырып жатқан жобалары. Арыс қаласындағы бұл сервистік депо екі ел арасындағы сенім мен ұзақ мерзімді серіктестіктің нақты көрінісі болып табылады. Мұндай жобалар тек экономикаға ғана емес, өңірлік дамуға да үлкен серпін береді, – деді мәртебелі елші.
Жоба Alstom компаниясы мен Қазақстан Үкіметі арасындағы инвестициялық келісім аясында жүзеге асырылуда. Арыс қаласындағы орталық еліміз бойынша ашылатын төрт ірі сервистік депоның бірі болады. Мұндай орталықтар заманауи электровоздарға техникалық қызмет көрсетіп, локомотивтердің үздіксіз жұмысын қамтамасыз етуге бағытталған.
Жаңа нысан пайдалануға берілгеннен кейін ай сайын 120 локомотив секциясына дейін қызмет көрсетуге мүмкіндік алады. Жылдық қуаты 1440 секцияға дейін жетеді деп жоспарланған. Бұл Қазақстан темір жолындағы техникалық қызмет көрсету жүйесін жаңғыртуға және локомотивтердің пайдалану тиімділігін арттыруға ықпал етеді.
Теміржол саласының мамандарының пікірінше, қазіргі кезеңде сервистік инфрақұрылымды жаңарту транзиттік мемлекеттер үшін аса маңызды. Өйткені халықаралық жүк тасымалының көлемі артқан сайын локомотивтердің техникалық дайындығы мен қызмет көрсету сапасына қойылатын талаптар да күшейеді. Осы тұрғыдан алғанда Арыс қаласындағы жаңа депо Қазақстанның көлік дәліздеріндегі бәсекелік артықшылығын күшейтуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар жоба өңірдегі кадрлық әлеуетті дамытуға да әсер етпек. Болашақта сервистік орталықта жоғары технологиялық жабдықтармен жұмыс істейтін инженерлер, механиктер, IT-мамандар мен техникалық қызметкерлер даярланады. Бұл өз кезегінде жастардың техникалық мамандықтарға қызығушылығын арттырып, өндірістік кадрлар даярлау жүйесін жетілдіруге ықпал етеді.
Сапар барысында қонақтарға құрылыс жұмыстарының қазіргі кезеңі таныстырылып, болашақ депода қолданылатын заманауи технологиялық шешімдер туралы мәлімет берілді. Атап айтқанда, цифрлық диагностика жүйелері, автоматтандырылған бақылау механизмдері және локомотивтердің техникалық жағдайын онлайн режимде қадағалау технологиялары енгізілетіні айтылды.
Түркістан облысында соңғы жылдары теміржол инфрақұрылымын жаңарту бағытында бірқатар жобалар қолға алынған. Өңірде көлік-логистика саласын дамыту арқылы халықаралық транзиттен түсетін табысты арттыру көзделуде. Осы мақсатта теміржол, автомобиль жолдары мен құрғақ логистикалық орталықтарды дамыту жұмыстары қатар жүргізіліп келеді.
Сарапшылардың айтуынша, Alstom жобасы өңір экономикасына жанама әсер беретін маңызды өндірістік бастамалардың бірі болмақ. Себебі мұндай ірі инфрақұрылымдық жобалар шағын және орта бизнеске де жаңа мүмкіндік ашады. Құрылыс, қызмет көрсету, жабдықтау және техникалық сервистік бағыттарда қосымша кәсіпкерлік субъектілері қалыптасады.
Жоба аясында республика көлемінде өңірлік қызмет көрсету орталықтарын дамытуға бағытталған 50 миллион еуро көлеміндегі инвестициялық бағдарлама жүзеге асырылуда. Нәтижесінде Қазақстан бойынша 700-ге жуық жаңа жұмыс орны ашылады деп күтілуде. Оның бір бөлігі Түркістан облысына тиесілі болады.
Мамандар Арыс қаласындағы сервистік депоның іске қосылуы Қазақстанның транзиттік және өндірістік әлеуетін күшейтіп қана қоймай, халықаралық технологиялардың өңірге келуіне жол ашатынын айтады. Сонымен қатар бұл бастама Түркістан облысының индустриалды-инновациялық даму картасындағы маңызды жобалардың біріне айналмақ.